Sosyal medya kullanıcıları, bir süredir Türk Dil Kurumu (TDK) tarafından başlatılan 2025’in sözü sorununu konuşuyordu. Halkın erişimine açılan anket kapsamında kullanıcılara birkaç alternatif sunulmuştu.
Şimdiyse mevzuyla ilgili yeni bir gelişme yaşandı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 2025’in sözünü resmî olarak açıklandı. Bakan Ersoy tarafından yapılan açıklamaya nazaran TDK’ya nazaran 2025’in sözü “dijital vicdan” oldu. Pekala bu tabir ne demek? Gelin ayrıntılara bakalım.
İşte Kültür ve Turizm Bakanı tarafından yapılan açıklama:
Türk Dil Kurumu tarafından, halkın iştirakiyle belirlenen 2025 yılının kelimesi/kavramı “dijital vicdan” oldu.
*Yaklaşık 300 bin oyun kullanıldığı bu süreçte seçilen kavram; dijital çağda vicdanın, sorumluluk ve hareketten uzaklaşıp sadece bir “tıklama”ya indirgenmesini düşündürücü bir biçimde tartışmaya açıyor. * *“Dijital vicdan”, ferdi ve toplumsal duyarlılıklarımıza ayna tutan güçlü bir kavram olarak öne çıkıyor. * *Bu manalı çalışmaya katkı sunan Türk Dil Kurumu, Ankara Üniversitesi, Bağlantı Araştırmaları ve Uygulama Merkezi (İLAUM) ile kıymetlendirme şurasında yer alan değerli akademisyen ve uzmanlara teşekkür ediyorum. *
TDK’nın dijital vicdan kavramına ait açıklaması ise şöyle:
*Vicdan, TDK’ya nazaran kişiyi kendi davranışları hakkında bir yargıda bulunmaya iten, kişinin kendi ahlak kıymetleri üzerine düşünmesini sağlayan his olarak tanımlanır. Fakat dijital çağda bu kavram farklı bir boyut kazanmıştır. Beşerler birden fazla vakit gerçek hayatta sorumluluk almadıkları ya da almak istemedikleri bahislerde, toplumsal medyada bir paylaşım ya da beğeniyle vicdanlarını rahatlatma eğilimine girmektedir. Bu durum, kişisel hassaslığı pasifize ederek vicdanı tıklanabilir bir sürece indirgemektedir. Beğeni, paylaşım ve yorum yapan bireyler bir tıklama aracılığıyla insani misyonlarını yerine getirdiğini hissetmektedir. Merhamet ve insaf hissini ise sembolik görünürlükle sınırlamaktadır. Bu nedenle dijital vicdan kavramı, çağımızda vicdanın dijital ortamda aldığı bu yeni, birçok vakit aldatıcı fonksiyonu anlatan gerekli bir kavram olarak lisanımızda yerini almalıdır. * *Mesela Gazze ve Doğu Türkistan üzere kamuoyunun önünde gerçekleşen insanlık dramlarında, ilgili bahsin toplumsal medya içeriğini beğenmek ve hatta bu durumlar için içerik üretmek, o olayın gerçekliğini bozarak, bireyde sanal bir vicdani rahatlama yaratarak, bireyi toplumsal ve ferdi sorumluluktan uzak tutmaktadır. * Dijital vicdan, insanları somut gerçekler karşısında, somut tahliller üretmekten alıkoyarak, sorun alanının genişlemesine ve derinleşmesine neden olmaktadır.
Webtekno
https://www.webtekno.com/tdk-2025-kelimesi-belli-oldu-h209835.html
