Elektrikli otomobiller son yıllarda sessizliği, çevreciliği ve performansı ile herkesin hayallerini süslese de fiyat etiketine baktığımızda çoğumuz bir duraksıyoruz. İçten yanmalı motorlara kıyasla daha az hareketli kesimi olmasına karşın, bu arabaların fiyatını üst çeken çok temel bir başrol oyuncusu var… O da bataryalar.
Neredeyse arabanın toplam maliyetinin üçte birini, kimi modellerde ise yarısını oluşturan bu dev güç depoları, elektrikli araba dalının en kıymetli bileşeni pozisyonunda. Pekala telefonumuzdaki pillerin çok daha gelişmiş ve büyük bir versiyonu olan bu bataryalar neden bir araba motorundan daha değerliye mal oluyor?
Nadir bulunan pahalı hammaddeler
Batarya maliyetlerinin bu kadar yüksek olmasının birinci ve en kıymetli sebebi, işin mutfağında yani kullanılan hammaddelerde yatıyor. Bir elektrikli araba bataryası, marketten aldığımız sıradan pillerden çok farklı olarak lityum, kobalt, nikel ve manganez üzere hayli pahalı ve yeryüzünde ender bulunan metallerin karışımından oluşuyor. Bu madenleri yerin altından çıkarmak, saflaştırmak ve bataryada kullanılabilecek kaliteye getirmek inanılmaz derecede zahmetli bir madencilik süreci gerektiriyor.
Üstelik bu elementler dünyanın her yerinde bulunmadığı için tedarik zincirinde yaşanan dertler yahut jeopolitik gerginlikler, hammadde fiyatlarının bir anda fırlamasına neden olabiliyor. Yani aslında batarya dediğimiz şey kolay bir güç deposu değil, içinde mücevher pahasında elementlerin olduğu bir kimya laboratuvarı üzere düşünülebilir.
Yüksek teknoloji gerektiren hassas üretim süreci
Hammaddeleri temin etmek işin yalnızca başlangıcı, bunları bir ortaya getirip inançlı ve verimli bir batarya paketi oluşturmak da farklı bir teknoloji savaşı gerektiriyor. Batarya hücrelerinin üretimi, toz ve nemden arındırılmış, ameliyathane titizliğindeki özel odalarda yapılıyor zira en ufak bir yabancı unsur, bataryanın ömrünü kısaltabiliyor ve güvenlik riski oluşturabiliyor.
Binlerce küçük pil hücresinin bir ortaya getirilmesi, bunların ısınmasını engelleyecek soğutma sistemlerinin entegre edilmesi ve hepsini yönetecek akıllı bir yazılımla donatılması, çok önemli bir mühendislik çalışması istiyor. Araba üreticileri bu hassas üretimi sağlamak için devasa fabrikalar kuruyor ve bu fabrikaların yatırım maliyetleri de doğal olarak her bir bataryanın fiyatına ekleniyor.
Bitmeyen Ar-Ge yatırımları ve geliştirme maliyetleri
Elektrikli araba teknolojisi, yüzyıllık geçmişi olan akaryakıtlı motorlara kıyasla hâlâ emekleme ve gelişme kademesinde sayılır. Bu da araba devlerinin daha uzun menzil, daha süratli şarj ve daha inançlı kullanım sunabilmek için Ar-Ge departmanlarına milyarlarca dolar akıtması manasına geliyor.
Mühendisler her gün bataryayı daha hafifletmek ve kapasitesini artırmak için yeni yollar arıyor. Şimdi teknolojinin standarda oturmamış olması ve daima yenilenmesi, yapılan bu devasa araştırma ve geliştirme harcamalarının son kullanıcı fiyatına yansımasına neden oluyor. Biz tüketiciler olarak aslında yalnızca bataryanın üretim maliyetini değil, birebir vakitte geleceğin teknolojisini bugünden kullanabilmek için harcanan o büyük emeğin bedelini de ödüyoruz.
Gelecekte batarya fiyatları düşecek mi?
Tüm bu maliyet kalemlerine karşın tablo büsbütün karanlık değil. Yeterli haber şu ki teknoloji geliştikçe ve üretim hacmi arttıkça maliyetler düşme eğilimi gösteriyor. Seri üretim arttıkça “ölçek ekonomisi” devreye giriyor ve fabrikalar daha fazla batarya ürettikçe ünite başına düşen maliyet azalmaya başlıyor.
Önümüzdeki yıllarda katı hâl bataryaları üzere yeni teknolojilerin yaygınlaşması ve geri dönüşüm formüllerinin gelişmesiyle birlikte, elektrikli arabaların akaryakıtlı araçlarla fiyat rekabetine girmesi, hatta daha ucuz hâle gelmesi bekleniyor. Şu an ödediğimiz yüksek bedel, aslında bir geçiş sürecinin sancısı lakin tünelin ucundaki ışık, elektrikli arabaların her geçen gün daha erişilebilir olacağını gösteriyor.
Webtekno
https://www.webtekno.com/elektrikli-otomobil-batarya-neden-bu-kadar-maliyetli-h208472.html
